📌 فهرست دسترسی سریع (تدبر):
1) «وَ اللَّهُ یریدُ أَنْ یتُوبَ عَلَیكُمْ وَ یریدُ الَّذینَ یتَّبِعُونَ الشَّهَواتِ أَنْ تَمیلُوا مَیلاً عَظیماً»
محدوديّتها و قيودی كه در ازدواج مطرح است، رمز لطف خدا به انسان و جامعهی بشری است. (تفسير نور، ج2، ص273)
در واقع، شهوتی که در وجود انسان قرار داده شده، اقتضای سرکشی دارد:
آنچه خداوند برای ما می‌خواهد این است که با احکامی که در خصوص محدودیت روابط جنسی قرار داده و با تعیین محرم و نامحرم‌ها و ... ما را توبه دهد و این قوه عظیم درونی انسان را در مسیر اصلی‌اش قرار دهد؛
اما آنچه کسانی که محور زندگی‌شان را این شهوات قرار داده و بنای زندگی‌شان بر سرکشی است، برای ما می‌خواهند این است که ما را همچون خویش به انحرافی عظیم بکشانند.
2) «یُریدُ اللَّهُ لِيُبَيِّنَ لَكُمْ وَ یهْدِیَكُمْ سُنَنَ الَّذینَ مِنْ قَبْلِكُمْ وَ یَتُوبَ عَلَیكُمْ وَ اللَّهُ عَلیمٌ حَكیمٌ؛ وَ اللَّهُ یریدُ أَنْ یتُوبَ عَلَیكُمْ وَ یریدُ الَّذینَ یتَّبِعُونَ الشَّهَواتِ أَنْ تَمیلُوا مَیلاً عَظیماً»
چرا در این دو آیه، دوبار بر «یتوب علیکم» را آورد؟
الف. از باب تاکید بر اینکه خداوند است که مسیر توبه را بر بنده همواره می‌کند. (به نقل از مجمع البيان، ج3، ص58)
ب. در آیه اول، بحث ناظر به هدایت کردن و توبه پذیرفتن بود؛ اما در دومی می‌خواهد بفرماید که اراده خدا به توبه شماست در برابر اراده کسانی که قصد ترویج شهوترانی دارند. (به نقل از مجمع البيان، ج3، ص58)
ج. اگر این فراز در آیه دوم تکرار نمی‌شود گویی اراده شهوترانان در برابر هر سه مطلب مذکور در آیه قبل (تبیین الهی، هدایت الهی، و توبه الهی) قرار می‌گرفت؛ در حالی که با این تکرار معلوم شد که اراده آنان در برابر اراده توبه الهی است. (المیزان، ج4، ص281)
د. آوردن توبه دوم برای زدودن ابهام است که نشان دهد خداوند می‌خواهد شما را توبه دهد نه اینکه خودش می‌خواهد توبه کند. (به نقل از مجمع البيان، ج3، ص58)
د. در آیه اول در بیان سنت خوبان از گذشتگان بود که خداوند شما را از مسیر نادرستی که در پیش دارید به سوی آن سنت توبه دهد؛ اما در آیه دوم ناظر به سنت و رویه ناپاکان است که خداوند شما را توبه دهد که مبادا در این رویه قرار گیرید.
3) «یریدُ الَّذینَ یتَّبِعُونَ الشَّهَواتِ أَنْ تَمیلُوا مَیلاً عَظیماً»
مقصود از «الذین اتبعوا الشهوات» که قصد دارند انحرافی عظیم در ما واقع شود چه کسانی‌اند؟
الف. هر اهل باطلی؛ بدین جهت که اهل باطل دنبال دلخواه‌ها و شهوات نفسانی خویش‌اند. (ابن زید، به نقل از مجمع البيان، ج3، ص57)
ب. مقصود زناکاران‌اند (مجاهد، به نقل از مجمع البيان، ج3، ص57) و به تعبیر امروزی‌تر، تمامی جریانات شهوتران مانند همجنس‌بازان و ... را شامل می‌شود.
ج. مقصود یهودیان و مسیحیان‌اند. (سدی، به نقل از مجمع البيان، ج3، ص57)
د. مقصود یهودیان‌اند بدین جهت که ازدواج با خواهرِ پدری (خواهری که فقط از پدر مشترک باشد) را مجاز می‌شمرند و می‌گویند در تورات این حلال است. (به نقل از مجمع البيان، ج3، ص58)
ه. گفته شده مقصود مجوسیان (زرتشتیان) است بدین بیان که آنان ازدواج با خواهر و خواهرزاده و برادرزاده را مجاز می‌شمردند؛ و وقتی خداوند حرمت اینان را بیان کرد، گفتند وقتی عمه و خاله بر شما حرام است ولی دختر عمه و دختر خاله را مجاز می‌شمرید؛ پس باید علیرغم حرمت خواهر و برادر، ازدواج با برادرزاده و خواهرزاده را هم حلال بشمارید؛ و این آیه در رد آنان نازل شد. (به نقل از مفاتيح الغيب (فخر رازی)، ج10، ص55)
4) «یریدُ الَّذینَ یتَّبِعُونَ الشَّهَواتِ أَنْ تَمیلُوا مَیلاً عَظیماً»
مقصود از «میل عظیم» که شهوترانان می‌خواهند شما را بدان مبتلا سازند، چیست؟
الف. هتک حدود الهی با رواج زناکاری حتی با محارم و به هم ریختن روابط نَسَبی و سببی. (المیزان، ج4، ص281)
ب. اخلاق جنسی در اسلام، معتدل و دور از افراط و تفريط است، ولی هوسپرستان راه افراطی را برای شما می‌خواهند. (تفسير نور، ج2، ص273)
ج. ...
5) «وَ اللَّهُ یریدُ أَنْ یتُوبَ عَلَیكُمْ وَ یریدُ الَّذینَ یتَّبِعُونَ الشَّهَواتِ أَنْ تَمیلُوا مَیلاً عَظیماً»
در انتخاب راه دقّت كنيم. در آيه دو بار كلمه «يُرِيدُ» به كار رفته است يك اراده از خدای عليم حكيم و يك اراده از هوسبازان بدخواه. به سراغ كدام ارادهها میرويم. (تفسير نور، ج2، ص273)
6) «یریدُ الَّذینَ یتَّبِعُونَ الشَّهَواتِ أَنْ تَمیلُوا مَیلاً عَظیماً»
شهوترانان مایلند که شما هم مانند آنان اهل انحراف شوید؛ زیرا همان طور که اهل طاعت به اهل طاعت انس می‌گیرند؛ اهل معصیت هم به اهل معصیت انس می‌گیرند و مایلند دیگران هم همانند آنها اهل معصیت شوند تا کسی آنان را به خاطر معصیتشان مواخذه نکند و از این جهت این مضمون شبیه است به آیاتی همچون «وَدُّوا لَوْ تُدْهِنُ فَيُدْهِنُونَ» (قلم/9) ویا «وَدُّوا لَوْ تَكْفُرُونَ كَما كَفَرُوا» (نساء/89) (مجمع البيان، ج3، ص58)
شاهد عجیب تاریخی
جریان همجنس‌بازی در جهان شاید از بهترین نمونه‌های کسانی‌اند که خودشان اهل شهوتند و مایلند همگان را در این مسیر انحرافی قرار دهند. فعالیتهای این جریان که از دهه 1970 در جهان بسیار شدت گرفته است به شدت بر تبلیغ و عادی‌سازی این رفتار اهتمام دارد چنانکه در سال 2001 هلند اولین کشوری است که ازدواج همجنسگرایان را قانونی اعلام می‌کند و ظرف حدود 10-12 سال تقریبا عموم کشورهای اروپایی و آمریکایی چنین قانونی را به رسمیت می‌شناسند؛ و یا اینکه فضای تبلیغات در این کشورها به حدی است که در سال 1996 که در آمریکا با گذرندان قانون دوما این ازدواج را رسما غیرقانونی اعلام کردند حداکثر 27 درصد از مردم آمریکا قانونی شدن لواط و هم‌جنس‌گرایی قبول داشتند؛ اما با تبلیغات و فضاسازی‌های رسانه‌ای تواستند ظرف 20 سال این آمار از 27 درصد به 64 درصد برسانند. (تفصیل این اطلاعات در مقاله سوزنچی به عنوان «گناه لواط یا حق هم‌جنس‌گرایی» در فصلنامه دین و سیاست فرهنگی، زیر چاپ)
7) «وَ اللَّهُ یریدُ أَنْ یتُوبَ عَلَیكُمْ وَ یریدُ الَّذینَ یتَّبِعُونَ الشَّهَواتِ أَنْ تَمیلُوا مَیلاً عَظیماً»
برخی از این آیه (و مضمون شبیه آن که در دو آیه «أَ فَغَيْرَ دِينِ اللَّهِ يَبْغُونَ» (آل عمران/83) و «يَصُدُّونَ عَنْ سَبيلِ اللَّهِ وَ يَبْغُونَها عِوَجاً» (اعراف/45؛ هود/19؛ ابراهیم/3) نیز آمده است) استدلالی در ضرورت عصمت امام آورده‌اند:
الف. کسی که معصوم نیست از شهوات (خواسته‌های دل) پیروی می‌کند.
ب. (با توجه به آیه کنونی) کسی که از شهوات پیروی کند انحرافی عظیم ایجاد خواهد کرد.
ج. کسی که انحرافی عظیم ایجاد کند شایستگی پیروی و امام قرار گرفتن ندارد.
نتیجه: غیرمعصوم شایستگی پیروی و امام قرار گرفتن ندارد.
( الصراط المستقيم إلی مستحقي التقديم، ج1، ص141)۱