📌 فهرست دسترسی سریع (تدبر):
1) «يا أَيُّهَا النَّبِيُّ قُلْ لِأَزْواجِكَ إِنْ كُنْتُنَّ تُرِدْنَ الْحَياةَ الدُّنْيا وَ زينَتَها فَتَعالَيْنَ أُمَتِّعْكُنَّ وَ أُسَرِّحْكُنَّ سَراحاً جَميلاً»
خطر دنياگرايى، حتّى خانواده و نزدیکان پیامبر را هم تهديد مىكند. (تفسير نور، ج9، ص353)
ممکن است کسی حتی همسر برترین پیامبر باشد، اما بقدری چشمش دنبال دنیا باشد و به پیامبر فشار آورد که خدا به پیامبرش دستور دهد به او بگو بیا طلاقت را بگیر و دنبال دنیایت برو!
2) «يا أَيُّهَا النَّبِيُّ قُلْ لِأَزْواجِكَ إِنْ كُنْتُنَّ تُرِدْنَ الْحَياةَ الدُّنْيا وَ زينَتَها فَتَعالَيْنَ أُمَتِّعْكُنَّ وَ أُسَرِّحْكُنَّ ...»
موقعيّت دينى و اجتماعى، براى انسان وظيفهى خاصّى به وجود مىآورد. (تفسير نور، ج9، ص352)
نهتنها خود مسؤولان در حکومت اسلامی و شخصیتهای برجسته دینی نباید خودشان اهل تجملات باشند، بلکه نزدیکان و منسوبان به آنها هم نباید چنین باشند؛ حتی اگر همسرشان میخواهد اهل تجملات باشد باید از آنها جدا شود؛ و خود آن شخص هم موظف است که این را به همسرش بگوید!
تاملی درباره جامعه خود
الحمدلله رهبر ما و نیز بسیاری از مراجع تقلید و بزرگان دین، هم خودشان و هم نزدیکانشان سادهزیستی را رعایت میکنند؛ اما آیا واقعا همه مسئولان حکومتی و شخصیتهای دینی ما چنیناند؟! و اگر به فرض خودشان چنیناند، آیا حاضرند همسران و فرزندان خود را از تجملگرایی بازدارند؟ آیا ما پدیدهای به نام «آقازادگی» نداریم؟! اگر چنین نیستند، آیا در صلاحیت آنها نباید تردید کرد؟!
3) «يا أَيُّهَا النَّبِيُّ قُلْ لِأَزْواجِكَ إِنْ كُنْتُنَّ تُرِدْنَ الْحَياةَ الدُّنْيا وَ زينَتَها ... أُسَرِّحْكُنَّ»
زندگی در گشایش و رفاه و تجملات، با زندگی مشترک با پیامبر ص و معیشت در منزل او جمع نمیشود. (الميزان، ج16، ص305)
شاید بدین جهت که:
نه تنها رهبر جامعه اسلامى، بلكه وابستگان او نيز تحت نظر و توجّه مردم قرار دارند. (تفسير نور، ج9، ص353)
البته
زن آزاد است، مىتواند با زندگى ساده، ولى همراه با سعادت بماند و مىتواند راه ديگرى را انتخاب كند. (تفسير نور، ج9، ص353)
ثمره اجتماعی
در نگاه اسلامی، هرکه در جامعه دینی منصب بالاتری دارد، باید از دنیاپرستی دورتر باشد؛ و کسی هم که میخواهد با چنین کسی زندگی مشترک داشته باشد، باید چنین باشد.
4) «أُسَرِّحْكُنَّ سَراحاً جَميلاً»
«سراح جمیل» را گفتهاند به معنای طلاقی است که بدون خصومت و مشاجره باشد (مجمعالبیان، ج8، ص555)
اگر قرار است زن و شوهری از هم جدا شوند، نباید این جدایی با نزاع و دعوا باشد؛ یا زندگی مشترک به خوبی و خوشی؛ و یا جدایی به نحو خوش و خرم.
5) «يا أَيُّهَا النَّبِيُّ قُلْ لِأَزْواجِكَ إِنْ كُنْتُنَّ تُرِدْنَ الْحَياةَ الدُّنْيا وَ زينَتَها فَتَعالَيْنَ أُمَتِّعْكُنَّ وَ أُسَرِّحْكُنَّ سَراحاً جَميلاً»
رشد درآمد بيت المال، نبايد توقّع بستگان یک مسؤول حکومتی را بالا ببرد.
اگر هم چنین کرد، او نبايد تحت تأثير تقاضاهاى نابجاى آنها قرار گيرد. (اقتباس از تفسير نور، ج9، ص352)
6) «قُلْ لِأَزْواجِكَ إِنْ كُنْتُنَّ تُرِدْنَ الْحَياةَ الدُّنْيا ... أُسَرِّحْكُنَّ ...»
مسئوليّتهاى الهى، فوق مسئوليّتهاى خانوادگى است، و گاهى به خاطر قداست رهبرى، بايد از مسايل عاطفى و خانوادگى گذشت. (تفسير نور، ج9، ص353)
7) «قُلْ لِأَزْواجِكَ إِنْ كُنْتُنَّ تُرِدْنَ ...»
[اگرچه بنای زندگی مشترک باید بر اساس ملاطفت و مدارا باشد، اما گاه لازم است که] در برابر تقاضاى نابجاى همسر، نظر قطعى خود را صريح و روشن اعلام كنيد. (با قاطعيّت ولى همراه با مهربانى و عدالت، توقّعات بىجا را از بين ببريد.) (تفسير نور، ج9، ص353)
8) «يا أَيُّهَا النَّبِيُّ قُلْ لِأَزْواجِكَ إِنْ كُنْتُنَّ تُرِدْنَ ... أُسَرِّحْكُنَّ»
هنگام دسترسى به بيت المال و غنائم، با برخورد قاطع با خانواده و نزديكان جلو توقّع و انتظارات بى مورد ديگران را بگيريم. (تفسير نور، ج9، ص353)
9) «قُلْ لِأَزْواجِكَ إِنْ كُنْتُنَّ تُرِدْنَ الْحَياةَ الدُّنْيا وَ زينَتَها ... أُسَرِّحْكُنَّ سَراحاً جَميلاً»
اگر زنى زندگى ساده و سالم را تحمّل نكرد، با رعايت عدالت و انصاف طلاقش دهيد و به ادامهى زندگى مجبورش نكنيد.
بعدا اضافه شد
10) «يا أَيُّهَا النَّبِيُّ قُلْ لِأَزْواجِكَ إِنْ كُنْتُنَّ تُرِدْنَ الْحَياةَ الدُّنْيا وَ زينَتَها فَتَعالَيْنَ أُمَتِّعْكُنَّ وَ أُسَرِّحْكُنَّ سَراحاً جَميلاً»
پیامبر اکرم ص زنانش را به زهد دعوت میکند، و با آنها شرط مینماید که بین زندگی با او، ویا دنیاگرایی و تجملگرایی یکی را انتخاب کنند.
آنگاه چه اندازه نادان یا مغرضاند کسانی که ازدواجهای متعدد حضرت را – که غیر از حضرت خدیجه، همگی بعد از 50 سالگی ایشان، و هریک به خاطر یک مصلحت اجتماعی یا سیاسی بوده – به عنوان هوسبازی معرفی میکنند.